ADDIE Öğretim Tasarımı Modeli

Merhaba arkadaşlar bu yazımda sizlerle ADDIE modeli ile ilgili kısa bir yazı paylaşacağım.


ADDIE tasarım modeli, eğitsel bir materyalin planlanmasından oluşturulmasına, oluşturulmasından uygulanmasına ve son olarak değerlendirilmesine kadar, içerisine aynı zamanda öğreneni, öğreteni ve hatta dış etkenleri de alan bir öğretim tasarımı modelidir.ADDIE ismi, modelin içerdiği basamaklardan gelmektedir. 

Analysis ( Analiz )

Design (Tasarım)

Development (Geliştirme)

Implementation (Uygulama)

Evaluation (Değerlendirme)

Eğitim modeli öğrenen merkezli olduğu için yukarıdaki her süreç öğrenme sonuçlarına göre tasarlanır ve aslında bu sonuçlar da ihtiyaç analizinden gelir.

Bu aşamalar çoğu zaman iç içe geçer ve her biri birbiriyle ilişkilidir. Bu bağlamda ADDIE modeli etkili eğitimler tasarlamak için esnek bir yol haritası görevi görür.

Analiz(Analysis)

ADDIE modelindeki plan kısmıAnaliz aşamasıdır.Öğretimde gerek öğreteni; gerekse öğreneni ilgilendirecek ve etkileyecek her unsur incelenmelidir.

Analiz aşamasında incelenmesi gereken unsurlar:

• Öğrencilerin dersten alması gereken kazanımlar,
• İhtiyaç analizi,
• Öğrenci analizi,
• Öğrenmenin gerçekleşeceği ortam analizi,
• İçerik analizi,
• Medya analizi şeklindedir.

Yukarıda saymış olduğum unsurların incelemeleri, bu incelemelerin yapıldığı kaynaklar ve belgelerAnaliz Raporu olarak düzenli bir hale getirilmektedir.

Tasarım (Design)

Analizi yapılan öğretimin, ikinci aşaması tasarımdır. Modelin tasarım aşamasında, öğretimin tasarımı planlanır ve ilk tasarımlar yapılır. Bu aşamada hazırlanan tasarımlar ve tasarımda kullanılacak unsurlar, analiz aşamasında elde edilen ihtiyaç verilerini karşılayacak şekilde olmalıdır.

Tasarım Aşamasında İncelenmesi Gereken Unsurlar:

• Değerlendirme araçları,
• Öğrenme bileşenleri ( öğrenmenin hangi ilkeler doğrultusunda gerçekleşeceğinin, hangi değerlendirme aktiviteleri ile destekleneceğinin, hangi öğrenme modelinin kullanılacağının belirlendiği aşamadır.)
• Öğretim teknikleri,
• İçerik,
• Kullanılacak her bir tasarım öğesinden sahne örnekleri (storyboard),
• Ders sonunda elde edilmesi planlanan kazanımlar şeklindedir.

Geliştirme (Development)

Bu aşamadadaha çok öğretme-öğrenme süreçlerinde yararlanılacak olan materyaller üretilmektedir. Bunlar arasında özellikle eğitimci kılavuzları, katılımcı materyalleri, destekleyici ortamlar, kullanım gereçleri başta gelmektedir.

Uygulama (Implementation)

Bu aşamadatasarımı yapılan öğretme sisteminin uygulamasını etkileyecek değişkenler üzerinde çalışılmakta ve gerekli hazırlıklar yapılmaktadır. Özellikle tesislerin ayarlanması, ortamların düzenlenmesi, bütçeleme yapılması ve eğiticilerin eğitimi gibi konular üzerinde durulmaktadır.

Değerlendirme (Evaluation) 

Bu aşamada taslağı geliştirilen öğretim sisteminin ön denemesi, düzeltmeler, son değerlendirilmesi ve geleceğe ilişkin kestirimler yapılmaktadır. Böylece, tasarımı yapılan sistemin tüm öğeleri işlerlik açısından test edilmiş olmaktadır.

Değerlendirme aşamasında incelenmesi gereken başlıca unsurlar:

• Öğretimi değerlendirmede kullanılan teknikler,
• Öğretim tasarımının ( materyallerin ) değerlendirilmesi,
• Kazanımların değerlendirilmesi,
• Bu incelemelere göre yapılması gereken değişiklikler şeklindedir.

Kaynakça:

http://seset.ceit.metu.edu.tr/2013/06/addie-ogretim-tasarimi-modeli/

https://ogretimtasariminef.wordpress.com/2011/03/09/addie-modeli/

https://ikegitimvegelisim.wordpress.com/2012/02/28/ogretim-sistemi-tasarimi-isd-addie-modeli/

http://tasarimaddie.blogspot.com.tr/

http://hkaraoglu1020.blogspot.com.tr/2013/03/ogretim-tasarmnda-addie-modeli.html

Bloom Taksonomisi

Merhaba arkadaşlar bu yayınımda bloom taksonomisinden bahsedeceğim.

Bloom Taksonomisi:

İlk olarak 1956 yılında Chicago Üniversitesi profesörü, Benjamin Bloom’un ‘Eğitsel Hedeflerin Taksonomisi’ olarak açıkladığı çalışma ile uzun yıllar eğitim sisteminde öğrencilerin algı ve öğrenme yapılarını geliştirerek üst düzeye çıkarılmak üzere yararlanılmıştır.
Öğretimde öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerini geliştirmek içi kullanılmaktadır.

Bloom taksonomisi de öğrenmenin birden fazla çeşidi olduğunu söyler ve eğitim aktivitelerinin üç alanını şöyle belirler;
1. Bilişsel taksonomi yani zihinsel aktiviteler
2. Duygusal alan yani duygusal ve tavırlardaki aktiviteler
3. Psikomotor yani fiziksel aktiviteler

1. BİLİŞSEL TAKSONOMİ

Bilgi : Önceden edinilen bilginin hatırlanması ve tanımlanması yani geri çağırınım olarak adlandırılabilir.
Kavrama: Konuların değişik sözcüklerle ifade edilmesi, materyalin özetlenmesi veya açıklanması ya da öngörülerde bulunulması gibi beceriler bu düzeye örnek verilebilir. 
Uygulama : Önceden edinilen bir bilgiyi yeni koşullarda kullanabilmek olarak özetlenebilir.Matematik problemlerini bu kategoride ele alabiliriz.
Analiz : Elde olan verilerden mantıklı çıkarımlar yaparak çözmek,sonuç odaklı inceleme işlemi yapmak olarak özetlenebilir.
Sentez: Sentezci düşünme biçiminde öğrenciler bildiklerinden orijinal, özgün bir ürün meydana getirmeyi öğrenir. Öğrenmenin bireyin davranış, düşünüş ve duyuşlarını değiştirmeye başladığı evredir.
Değerlendirme : Sorgulama diyebiliriz kısaca,bir bilgiyi doğru kriterleri seçerek sorgulamak.
2. DUYGUSAL TAKSONOMİ

Alma basamağı: Belirli bir nesne,fikir ya da uyarıcının farkına varmak,dikkat etmek ve duyarlı olma halidir. Farkındalık, almaya isteklilik kontrollü ve seçici dikkati kullanma söz konusudur.

Tepkide bulunma basamağı: Belli uyarıcılarla ilgilenme,onlara uygun ve bilinçli tepkilerde bulunma, uyarıcıyı arama ve önem verme, yardım etme, tartışmalara katılma, okuma yazma, rapor etme, kurallara uyma, tepkide uysallık, tepkide isteklilik, doyum sağlama gibi süreçlerden oluşur.

Değer verme basamağı: Bu düzeyde sınıflanmış davranışlar, yeterli derecede tutarlı ve istikrarlı olup, bir inanç veya tutum özelliği kazanır.taktir etme, olumlu tutum gösterme.bir olay ya da olguyu tercih etme, kabullenme, değere düşkünlük, adanmışlık, örgütlenme, paylaşma gibi süreçlerden oluşur.

Örgütleme Basamağı:Değerler sistemine yenilerini ekleyerek farklı değerleri bir araya getirme, kararlılık, savunma, formüle etme, sıralama, genelleme ve sentez gibi süreçlerden oluşur. 

Kişilik Haline Getirme:Bireyin, alışılmış hallerde, duygusal rahatsızlık yaşamadan, benimsediği değerlerle tutarlı davranmasını gerektiren özellikleri içerir.

3. PSİKOMOTOR ALAN

Algı : Kısaca bir adım sonrasını tahmin etme olarak adlandırabiliriz ya da adım-sonuç ilişkisini kurabilmek
Yerleştirmek : Üretme sürecinin adımlarını sırasıyla belirler, hareket etmeye hazırlık denebilir.
Güdümlü yanıt : Pratik yapmak, deneyimlemek olarak özetlenebilir.
Mekanizma : Yeni öğrenilecek olan bilgiyi ve beceriyi kavramada ara safha olarak adlandırılır.
Karmaşık açık cevap : Edinmiş olduğu bilgilerle yeni bilgileri harmanlayarak otomatik performansla direk hareket etmek.
İcat etme : Edinmiş olduğu verilerle yeni verilere ulaşmak.

Bloom Taksonomisinin Yenilenmiş Hali

Bloom’un revize edilmiş taksonomisin özellikleri şöyle sıralanabilir:  

• Orijinal taksonominin oluşturulduğu yıllarda pek bilinmeyen “biliş üstü bilgi” kavramı bilgi basamağına eklenerek, taksonominin tek boyutlu yapısının iki boyutlu hale dönüşmesi sağlanmıştır. Bu, revize edilmiş taksonomideki en önemli değişimdir.
• Orijinal taksonomide yer alan “bilgi” basamağı “hatırlama” olarak revize edilip, taksonomi isim formdan fiil forma dönüşmüştür.
• Kavrama basamağı anlama, analiz basamağı çözümleme olarak adlandırılmıştır. Uygulama basamağı ise aynı konumunda kalmıştır.
• Sentez yapmanın değerlendirme yapmaktan daha zor olacağı fikrinin yaygın olarak kabul edilmesi nedeniyle, sentez basamağının yeri değerlendirme ile yer değiştirmiştir. Ayrıca, üst düzey düşünme süreçlerini daha çok vurgulayan yaratma kavramı en üst basamakta yer almıştır.
  

Neden Yenilenmiştir?

Bloom taksonomisinin yenilenmesinin gerekçelerine ilişkin görüşler şöyle toplanabilir:

 1- Geçen zaman içinde öğrenmenin nasıl gerçekleştiğine ilişkin yeni bulgular ve oluşan yeni felsefeler, öğrenme hedeflerinin yeniden düzenlenmesi gereğini doğurması, programların sorgulanmasına ve yeniden yorumlanmasına neden olmuştur. 

2- İlerleyen zaman sürecinde öğrenmeye ilişkin yeni anlayışlar ve yapısalcı öğrenme kuramı temelli öğretim anlayışının öne çıkması ile Bloom taksonomisinin öğrenci merkezli üst düzey bilişsel becerileri ölçmede yetersiz kaldığının düşünülmesi. (Ayvacı ve Türkdoğan 2010).

 3- Analiz ve değerlendirme basamaklarının ne anlama geldiği konusunda tam bir uzlaşının sağlanamaması. 

4- Gerçeğe uygun problemler ve projeler gibi etkinliklerin taksonomiyle eşlenememesi. (Intel, 2011). 5- Çocukların öğrenmedeki bireyselliğini, dinamikliğini ve tüm öğrenmelerini açıklamada yetersiz kaldığı düşüncesi. 

Bloom Dijital Taksonomisi

Andrew Churches bloom taksonomisi aşamalarını günümüze uyarlayarak biraraya getirmiştir.Bunlara ise Bloom’un Dijital Taksonomisi adını vermektedir.

Kaynakça:

http://www.webdersanesi.com/

http://www.bilgiustam.com/bloom-taksonomisi-nedir/

http://orman.istanbul.edu.tr/wp-content/uploads/2014/01/Prof_Dr_Yusuf_Gunes_2.pdf

http://ckeris.blogcu.com/bloom-taksonomisi-siniflamasi/3352808

http://www.oguzhanhoca.com/duyussal-alan-basamaklari-ve-kazanim-ornekleri.html

http://blog.enocta.com/2013/04/05/ogrenmede-yeni-boyut-yeni-bloom-taksonomisi/

Kavram Türleri

Merhaba arkadaşlar bu yayında sizlerle kavram türleri hakkında kısa bir yazı paylaşacağım.

Kavram:Kavram, nesnelerin ya da olayların ortak özelliklerini kapsayan ve bir ortak ad altında toplayan genel tasarımdır.

Somut Kavramlar:Gözlenebililen(beş duyu organı ile algılanabilen) kavramlardır.Zihnimizden bağımsız dış dünyada varlığı bulunan nesnelerin adıdır.Bir başka deyişle elle tutup gözle görebildiğimiz, koklayıp tadabildiğimiz  varlıkları karşılayan kelimelerdir.

Örnek:Kalem,kitap,araba,çanta...

Soyut Kavramlar:Benzer özellikleri düşünsel ya da tanımsal nitelik gösteren kavramlardır.Düşünce yoluyla kabul edilen nesnelerin adıdır.Çevremizde gördüğümüz nesnelerin ve bu nesnelerin özelliklerinin zihnimizdeki oluşturduğu imgelerdir.

Örnek:Akıl,mutluluk,özlem,sevgi

Nesnel Kavramlar:İnsanların  kendi çevrelerinde bulunan fiziksel varlık ya da nesneleri sınıflandırmada kullanılan kavramlardır.

Örnek:Pizza,Araba

İlişkisel Kavramlar:Nesnel kavramlar arasındaki ilişkiyi betimlemek ve çoğunlukla sözel bilgilerden oluşan  önermelere verilen isimdir.

Üst ve Alt Bağlantılı Kavramlar :Kavramlar kendi içlerinde aşamalı bir yapıya sahiptir.Bir kavram birçok şeyin ortak adı olabilir ve aynı zamanda kendiside başka kavramların parçası olabilir.

Bu yapılanma içinde en geniş kapsam genişliliğine sahip en tepede yer alan kavrama üst kavram denir.

Üst kavramların  küçük bir bölümünü  ya da özel parçasını oluşturan alt gruplarada alt kavram denir.

Kendiliğinden ve Kendiliğinden Olmayan Kavramlar:Piaget kavram oluşumunu ikiye ayırmıştır.Çocukların düşünme özelliklerini doğrudan yansıtan kavramlara kendiliğinden oluşan kavramlar demiştir.Çocukların köpek gördükleri zaman "hav hav" demeleri  bu duruma örnektir.

Çocukların,genellikle büyüklerin istediği doğrultuda sergilediği düşünce biçimini gösteren kavramlara kendiliğinden olamayan kavramlar denir.

Günlük ve Bilimsel Kavramlar:Günlük kavramlar kişilerin günlük yaşantılarında bulundukları ortamda  gelişen kişilerin birbirleriyle etkileşimi sonucu oluşan kavramlardır.Bu kavramlar kafada kendiliğinden şekillenir.

Bilimsel kavramlar ise belirli bir bilim dalıyla ilişkli olarak okulda öğretilir.Bu kavramlar sistematik olarak aşamalı bir yapı içerisindedir mantıksal düzenleme içinde sunulur ve kapsamlı bir biçimde tanımlanır.


Kaynakça:
http://ogta.net/lesson/strateji-sunum
http://www.nkfu.com/soyut-ve-somut-anlam-nedir-ornekler/
http://slideplayer.biz.tr/slide/2701458/

Böte(Kavram Haritası)

Merhaba arkadaşlar;
Bu yayında sizlerle Böte(Bilgisayar ve öğretim teknolojileri eğitimi)bölümü hakkında bir kavram haritası paylaşacağım.

Kaynakça:

http://bote.nedir.com/

http://gef-bote.gazi.edu.tr/posts/view/title/neden-bote%3F-45846